توپ طلا یا رفیقبازی؟!
شبنم روحی؛ با توجه به نزدیک شدن برگزاری مراسم توپ طلای ۲۰۲۶ فوتبال جهان باردیگر نگاه ها به نامزدهای نهایی و کاندیداهای پرشانس افزایش یافته و بسیاری از مصاحبه ها رنگ و بوی بالون دور دارد!
در حالی که در گذشته حتی گاهی در میان سه نامزد نهایی هم کسی نمی توانست برنده را تشخیص دهد و حتی آرا تا پایان مراسم مخفی می ماند اما حالا شرایط کاملا تغییر کرده است. بسیاری از بعد جام جهانی رای و نفر شایسته خود را معرفی کردند و در این میان بودند کسانی که خودشان را شایسته تر از بقیه می دانند. نکته جالب توجه این است که تلاش بر این است افراد اگر خودشان انتخاب خودشان نیستند حداقل از هم تیمی و هم وطنان خود فرد برنده را انتخاب کند. در واقع توپ طلا دیگر جایزه معتبری برای سنجش عملکرد یک فصل و تاثیرگذاری او در کسب یک افتخار نیست؛ بلکه شبیه به انتخابات شده که تیم ها نامزد اختصاصی خود را دارند!
در حالی که همیشه صحبت از آمار و ارقام و تاثیرگذاری یک بازیکن بود امروز فقط صحبت از این است که یک مربی چگونه از شاگرد نامزدش دفاع می کند یا بازیکنان درباره هم تیمی شان چه می گویند! در این میان باشگاه ها نیز به عنوان تریبون انتخاباتی سعی در برجسته کردن این اظهارنظرها دارند.
نمونه جالب توجه این وضعیت کیلیان امباپه است. با وجود عملکرد مطلوب فردی که او در فصل گذشته داشت اما نه با رئال مادرید به جامی رسید و نه با فرانسه در جام جهانی به قهرمانی دست یافت. او آمار فردی درخشانی داشت اما اینگونه نبود که به راحتی بتوان گفت بازیکنی بهتر از او در فصل گذشته نبوده است. حتی رویترز هم در گزارشی که در آن اظهارنظر امباپه درخصوص اینکه می تواند برنده توپ طلا باشد از تیتر “ادعای بهترین بودن در پایان فصلی بدون جام”.
ژوزه مورینیو سرمربی رئال مادرید هم به مانند بقیه مربیان یک نامزد رفتار کرد. او گفت توپ طلا نباید صرفا به دلیل قهرمانی در جام جهانی یا لیگ قهرمانان به یک بازیکن داده شود و بهترین بازیکنان جهان “اینجا”، یعنی در رئال مادرید، حضور دارند. مورینیو با اشاره به رکورد تاریخی امباپه در گلزنی جام جهانی، معیار افتخارات تیمی را کنار گذاشت تا عملکرد شاگردش برجسته تر شود.
در اردوگاه رقیب یعنی بارسلون نیز اوضاع به همین شکل بود. در حالی که امباپه کمی محتاط صحبت کرد اما لامین یامال خودش و امباپه را دو فوتبالیست برتر دنیا معرفی کرد و مدعی شد به خاطر قهرمانی اسپانیا در جام جهانی، قهرمانی بارسلونا در لالیگا و کسب عنوان بهترین بازیکن لیگ، توپ طلا باید به او برسد! با وجود اینکه از نظر افتخار و کاپ یامال کارنامه بهتری نسبت به امباپه دارد اما اظهارنظرهای او هم ثابت کرد توپ طلا یک میدان انتخاباتی شده که افراد در مصاحبه هایشان خود را تبلیغ می کنند.
نکته جالب توجه اینکه اریک گارسیا هم تیمی یامال هم مدعی شد نفرات برتر توپ طلا همه باید از بارسلونا باشند! او یامال، پدری و رافینیا را نفرات شایسته معرفی کرد و از اینکه دو بازیکن از فهرستش در لیست نهایی نیستند ابراز تعجب کرد.
درواقع گارسیا هم مسیر بقیه را رفت و رای نهایی رختکن بارسلونا را اعلام کرد!
لوئیس انریکه سرمربی پاری سن ژرمن هم باوجود اینکه اعلام کرد خیلی برایش اهمیت ندارد چه کسی برنده می شود اما گفت: “برنده باید از پاری سن ژرمن باشد! خویچا کواراتسخلیا، ویتینیا، فابیان رویس یا عثمان دمبله! تفاوتی ندارد، مهم آن است که توپ طلا در پاریس بماند.”
استدلال او به خاطر موفقیت پاری سن ژرمن در لیگ قهرمانان اروپا و کسب دومین قهرمانی پیاپی این تیم است. اظهارنظر انریکه یعنی به خاطر موفقیت تیم باید یکی از بازیکنان آن ها برنده شود.
در بایرن مونیخ نیز همه به حمایت از هری کین انگلیسی پرداختند.لوئیس دیاس هم تیمی خود را بهترین بازیکن جهان خواند و مدیران باشگاه نیز برنده شدن کین را یک اتفاق مهم توصیف کردند. دکلان رایس بازیکن آرسنال نیز هموطن خود هری را شایسته برنده شدن معرفی کرد.
بدون شک هری کین یکی از قابل دفاع ترین نامزدها برای برنده شدن در توپ طلا است. او برای بایرن مونیخ ۶۱ گل زد، همراه با تیمش قهرمان بوندسلیگا و جام حذفی آلمان شد و با انگلیس روی سکوی سومی جام جهانی رفت.
امباپه، کین، یامال یا دمبله و هر بازیکن دیگری با توجه به عملکرد خود می توانند برنده توپ طلا باشند اما صحبت به هیچ وجه به شایستگی یا عدم شایستگی بازیکنی چون هری کین نیست بلکه موضوع این است که حتی شایسته ترین گزینه ها نیز حمایت اصلی را از مدیران باشگاه و نزدیکان خود دارند!
در گذشته نیز بازیکنان رئال از انتخاب رونالدو حمایت می کردند و بارسایی ها از مسی و اینگونه نبوده که تصور شود این یک رفتار جدید در دنیای فوتبال است بلکه موضوع اصلی حجم صراحت و گستردگی است. لازم به ذکر است بسیاری از حمایت های باشگاه ها از بازیکنان به خاطر افزایش قیمت آن بازیکن و برند باشگاه و برد رسانه ای است. مخصوصا اینکه شبکه های اجتماعی و فضای مجازی در باشگاه ها بسیار تعیین کننده شده اند و به راحتی می توانند یک اظهارنظر را گسترده یا وایرال کنند.
اما در نهایت باردیگر باید به این نکته اشاره کرد که مهم ترین دلیل وضعیت فعلی برای اعطای جوایز مهمی چون توپ طلا به خاطر مبهم بودن ملاک ها است. یک گروه جام و گروه دیگر آمار فردی را مهم ترین ملاک می دانند. بعضی می گوید جام جهانی مهم است و بعضی یک فصل باشگاهی. همین متغیر بودن معیارها برای گروه های مختلف این اجازه را به نفرات می دهد که مثل مورینیو جام را کم اهمیت جلوه دهد تا امباپه مدعی بماند یا یامال که جام را عاملی برای برتری خود بر امباپه به شمار آورد.
همین سبب می شود توپ طلا به جای جنگ بازیکنان در زمین برای برجای گذاشتن عملکرد فنی مناسب به کارزاری برای جنگ روایت ها از یک بازیکن تبدیل شود. دیگر اهمیتی ندارد که یک بازیکن در زمین چه کرده، مهم نفوذ رسانه ای و حمایت هایی است که از او می شود. کما اینکه کاملا واضح است که توپ طلا دیگر جایگاه ۱۰ سال پیش خود را ندارد. وقتی به دست آوردن این افتخار و جایزه بدون لابی و کارزار انتخاباتی و رسانه ای امکان پذیر نباشد و هر تیم فقط بازیکن خودش را ببیند شاید دیگر”بهترین بازیکن جهان” در میدان مسابقه معرفی نشود!
۲۵۱۲۵۱
